Hoe Nederlanders slapen op vakantie én onderweg

Een vakantie hoort ontspannend te zijn, maar eenmaal op bestemming, en soms al onderweg, blijkt slapen voor veel Nederlanders toch lastiger dan gedacht. Een ander matras, onbekende geluiden, een te warme hotelkamer of simpelweg het missen van je eigen kussen, het heeft allemaal invloed op onze nachtrust. Misschien blijken we meer gehecht aan onze vertrouwde slaapomgeving dan we zelf denken. Wij onderzochten hoe Nederlanders slapen op vakantie, onderweg naar hun bestemming en wat ze het meest missen van hun eigen slaapomgeving.

Belangrijkste inzichten uit het onderzoek

- 51% van de Nederlanders slaapt slechter op vakantie dan thuis.

- 47% heeft 1 tot 2 nachten nodig om te wennen aan een nieuw bed.

- Het eigen kussen wordt het vaakst gemist.

- De meeste Nederlanders nemen niets uit hun slaapkamer mee op reis.

- Slapen onderweg lukt vooral in het vliegtuig en de auto.

Slapen op vakantie

Op vakantie ziet je nachtrust er vaak anders uit. Je slaapt in een ander bed, hoort onbekende geluiden en je dagelijkse ritme verandert. Dat kan invloed hebben op hoe goed je slaapt. En dat blijkt voor veel Nederlanders het geval te zijn, want de helft (51%) slaapt slechter op vakantie dan thuis. Toch is er ook een groep geluksvogels die geen verschil merkt in hun nachtrust en net zo goed slaapt in een ander bed. 42% merkt geen verschil en slaapt net zo goed in een ander bed als in hun eigen bed. Slechts 7% geeft aan juist beter te slapen wanneer ze niet thuis zijn.

Vooral jongere Nederlanders ervaren vaker slaapproblemen op vakantie. Zo slaapt 67% van de 18 tot 34-jarigen en zelfs 72% van de 35 tot 44-jarigen slechter dan thuis. Onder 65-plussers ligt dat percentage met 36% een stuk lager. Ook tussen mannen en vrouwen zijn duidelijke verschillen zichtbaar. Vooral vrouwen lijken meer moeite te hebben met slapen in een andere omgeving. Zo geeft 58% van de vrouwen aan slechter te slapen op vakantie, tegenover 43% van de mannen.

Eerst even wennen, dan slapen

Een ander bed voelt niet meteen voor iedereen vertrouwd. Voor een groot deel van de Nederlanders is er tijd nodig om echt in het vakantieritme te komen en te wennen aan de slaapplek. Zo heeft 47% 1 tot 2 nachten nodig om te wennen aan een bed in een andere omgeving. Een kwart (26%) geeft aan minder te hoeven wennen en slaapt meteen de eerste nacht goed door. Voor 15% duurt het 3 tot 4 nachten voordat ze gewend zijn aan hun nieuwe slaapplek. 6% heeft zelfs langer dan 4 nachten nodig en 7% zegt helemaal niet te kunnen wennen aan een nieuw bed op vakantie. 

Opvallend is dat mannen sneller lijken te wennen aan een vakantiebed dan vrouwen. Zo geeft 33% van de mannen aan direct in de eerste nacht goed te slapen, tegenover 20% van de vrouwen.

Het kussen gaat het vaakst mee

Om beter te kunnen slapen op vakantie nemen sommige Nederlanders iets van hun eigen slaapkamer mee. 18% neemt altijd iets uit de slaapkamer mee, 9% doet dit vaak en 16% soms. De meerderheid (57%) neemt daarentegen niks mee. 

Als er wél iets meegaat, is dat bijna altijd het eigen kussen (90%). Dat vertrouwde item maakt voor veel mensen duidelijk het grootste verschil. Ook oordopjes (18%) en het dekbed (13%) zorgen voor meer slaapcomfort bij sommige Nederlanders. Daarnaast worden ook een laken (9%), slaapmasker (7%) en knuffels (5%) meegenomen om net wat meer vertrouwd en comfortabel te slapen op vakantie. Wat Nederlanders nog meer meenemen? Dat zie je in de visual hieronder.

Ook tussen de open antwoorden zitten opvallende en herkenbare items. Zo nemen sommige Nederlanders een slaapapneu-apparaat, kussensloop of een zwangerschapskussen mee op vakantie. Eén respondent geeft zelfs aan iets van haar vriend mee te nemen wanneer ze alleen op vakantie gaat.  

Hulpmiddelen en reiskeuzes om beter te slapen

Tijdens het reizen probeert een deel van de Nederlanders hun slaapcomfort te verbeteren met hulpmiddelen. Oordopjes worden het vaakst ingezet (22%), gevolgd door een reiskussen (15%) en een slaapmasker (9%). Een kleinere groep maakt gebruik van slaappillen (5%) of alcohol (2%). Maar voor de meerderheid (63%) van de Nederlanders geldt dat zij geen gebruik maken van hulpmiddelen om beter te slapen tijdens een reis.

Sommige Nederlanders vermijden bepaalde reismomenten door het gebrek aan slaap dat ze anders ervaren. Zo worden nachtvluchten, nachttreinen of nachtelijke busreizen door 11% vermeden, omdat ze anders niet kunnen slapen en erg moe op de bestemming aankomen. Voor 6% geldt dat ze bang zijn niet te kunnen slapen tijdens de reis en daarom liever overdag reizen. Voor 11% verschilt het per situatie of ze dit wel of niet vermijden. Voor de meeste mensen speelt dit geen rol: 64% zegt dat het hen niet uitmaakt. Toch kiest 8% juist bewust voor nachtelijke reizen, omdat zij dit als efficiënt ervaren.

65-plussers zien nachtelijk reizen misschien wel als efficiënt, maar kiezen er minder vaak voor. 9% van hen vermijdt juist reizen in de nacht, omdat ze bang zijn niet te kunnen slapen en vermoeid op hun bestemming aankomen. Onder 35-44-jarigen ligt dat anders, 17% van deze groep kiest juist bewust voor nachtelijke reizen, omdat zij dit als efficiënt ervaren.

Verantwoording onderzoek

Voor dit onderzoek is een enquête uitgevoerd onder 861 Nederlanders in de periode van 1 mei t/m 22 mei.